Olej z pestek dyni

Olej z pestek dyni – Właściwości, zastosowanie, skutki uboczne i przeciwwskazania

„Zielone złoto” to gęsty olej roślinny wytłoczony na zimno z nieprażonych pestek dyni. Ma lekko orzechowy smak i zapach, jest dobrym dodatkiem do sałatek i surówek nie tylko ze względu na charakterystyczny aromat, ale i cenne właściwości.

Za sprawą oleju z pestek dyni wzmacniamy odporność organizmu, dostarczamy sobie zdrowe tłuszcze, walczymy z przerostem gruczołu krokowego i pomagamy w utrzymaniu prawidłowego poziomu cholesterolu. Dowiedzmy się więcej zielono-brązowym oleju z pestek dyni, który dostarcza niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe, fitosterole, skwalen i witaminy.

Sama dynia jest rośliną jednoroczną należącą do rodziny dyniowatych, w skład której wchodzi około 20 gatunków. Jest ważnym elementem zdrowej diety i zdrowego trybu życia. Zawiera składniki odżywcze, które nie tracą swych właściwości nawet po obróbce termicznej. Nic więc dziwnego, że dynia pod każdą postacią, jak i jej nasiona, to częste składniki w każdej kuchni.

Dynia dziko występuje głównie w obu Amerykach, jednak jej uprawy można znaleźć niemal na całym świecie. Korzystano z jej dobrodziejstw już ponad 10 tysięcy lat temu, ale w Europie pojawiła się dopiero po odkryciu Ameryki.

Czym jest pełen zdrowia olej z pestek dyni? To produkt chętnie wykorzystywany w medycynie naturalnej, rekomendowany z powodu dużej zawartości antyoksydantów. Szczególnie polecany jest mężczyznom, którzy chcą wesprzeć funkcjonowanie gruczołu krokowego, osobom zmagającym się z pasożytami układu pokarmowego, a także tym, którzy mają problemy z alergią oraz infekcją górnych dróg oddechowych.

Pełen wartości odżywczych olej dyniowy sprawdzi się również w kosmetyce i pielęgnacji urody. Stosuje się go jako preparat do nawilżania skóry oraz wzmocnienia włosów (wspiera procesy regeneracyjne).

Każdy, kto ceni sobie dobrą kuchnię, zna wartości smakowe oleju z pestek dyni, który idealnie dopełnia aromat sałatek, surówek, zup, a także słodkich przekąsek.

Co ciekawe, mimo że dynia pochodzi z Ameryki, to sam olej ma swoją ojczyznę w historycznej Styrii (pogranicze Austrii i Słowenii). Uprawia się tu dynie i produkuje z pestek dyni tłoczony olej od XVII wieku.

Na zimno tłoczony z pestek dyni olej cechował się od setek lat niepowtarzalnym ciemnozielonym kolorem oraz wyśmienitym zapachem i smakiem. Początkowo jego orzechowy smak znalazł swoje zastosowanie nie w medycynie niekonwencjonalnej, a głównie w kuchni, jako dodatek do licznych potraw.

Kiedy w XVIII wieku pestki dyni i olej dyniowy uznano za bezcenne źródło właściwości zdrowotnych, ten zdrowy olej można było dostać w każdej austriackiej aptece. Do dzisiaj najwartościowsze oleje pochodzą z tego regionu, a ich proces produkcji pozostał niezmienny od kilkuset lat.

Pamiętajmy, że olej z pestek dyni przechowujemy w ciemnym pomieszczeniu i w ciemnych butelkach. Tłoczony z pestek dyni olej nie powinien być smażony, ponieważ wysoka temperatura niszczy prozdrowotne substancje w nim zawarte.

Olej z pestek dyni

Olej z pestek dyni - właściwości

Olej z pestek dyni tłoczony na zimno to prawdziwa skarbnica wielonienasyconych kwasów tłuszczowych, które powinny być ważnym składnikiem codziennej diety.

Ponad 80% jego masy to moc nienasyconych kwasów tłuszczowych, z czego blisko 48% to kwasy wielonienasycone (30% to kwasy jednonienasycone), a zaledwie 18% to nasycone kwasy tłuszczowe (głównie kwas palmitynowy i kwas stearynowy).

Olej dyniowy jest bogatym źródłem kwasu oleinowego i linolowego, a także tokoferoli i fitosteroli. Mimo to w ramach zrównoważonego odżywiania warto uzupełnić dietę o produkty bogate w kwasy omega-3 (ryby morskie i owoce morza, tran, orzechy włoskie).

Oprócz niezbędnych kwasów tłuszczowych olej z pestek dyni zawiera sterole roślinne korzystnie wpływające na profil lipidowy. Redukują one wchłanianie z pożywienia cholesterolu całkowitego oraz frakcji LDL.

Mają działanie przeciwnowotworowe, przeciwmiażdżycowe i antyoksydacyjne. Mogą przyczynić się do zmniejszenia ryzyka rozwoju schorzeń cywilizacyjnych (otyłość, cukrzyca, miażdżyca, nowotwory).

Silne antyoksydanty w pestkach, jak kwasy fenolowe, barwniki karotenoidowe i chlorofilowe oraz skwalen mają pozytywny wpływ na pracę układu sercowo-naczyniowego, nerwowego i pokarmowego. Mogą zmniejszyć ryzyko rozwoju chorób neurodegeneracyjnych (choroba Alzheimera, Parkinsona) oraz wspomnianych już nowotworów prostaty.

Olej z pestek dyni zawiera również kukurbitynę działającą przeciwpasożytniczo. Wymieńmy różne zastosowania i właściwości oleju.

  • Olej z pestek dyni może wspierać zdrowie dróg moczowych

Suplementy z pestek dyni są szczególnie przydatne w leczeniu łagodnego rozrostu stercza (BPH), stanu charakteryzującego się powiększeniem gruczołu krokowego, który może blokować przepływ moczu.

Według jednego z badań z udziałem 47 mężczyzn z BPH, przyjmowanie 320 mg oleju z pestek dyni dziennie przez 12 miesięcy zmniejszyło objawy, poprawiło jakość życia i zwiększyło przepływ moczu.

Niektóre badania sugerują, że olej z pestek dyni może również pomóc w leczeniu innych problemów z układem moczowym (np. objawy nadreaktywnego pęcherza).

  • Olej z pestek może wspierać zdrowie serca

Ostatnie badania wykazały, że olej z pestek dyni może być korzystny dla zdrowia serca. W jednym z nich kobietom po menopauzie podawano 3 gramy oleju dziennie, co przyczyniło się do poprawy działania naczyń krwionośnych (może to zapobiec wysokiemu ciśnieniu krwi).

Zaobserwowano także obniżenie poziomu cholesterolu i trójglicerydów, ale potrzebne są kolejne testy na większej grupie osób, które potwierdzą te wyniki.

  • Olej z pestek dyni może wspierać porost włosów

Olej z pestek bywa stosowany w kosmetyce, jako środek pomagający zwiększyć ilość włosów.

W jednym badaniu kilkudziesięciu mężczyznom, którzy borykali się z wypadaniem włosów, podawano 400 mg oleju z pestek dyni dziennie przez 24 tygodnie. Pod koniec tego okresu odnotowano u nich czterokrotnie większy wzrost włosów niż u osób, którym podawano placebo.

Olej z pestek dyni - skutki uboczne

Nie wykazano w badaniach naukowych skutków ubocznych oleju z pestek. Przyjmowanie go w zalecanych dawkach uważa się za bezpieczne. Wyjątkiem są sytuacje, gdy nastąpi przedawkowanie.

Objawy występują głównie ze strony przewodu pokarmowego w postaci uczucia dyskomfortu w żołądku, biegunki lub nudności.

Olej z pestek dyni - przeciwwskazania

Mimo że nie ma do tego konkretnych przeciwwskazań, w czasie ciąży i karmienia należy zachować ostrożność przy stosowaniu oleju z pestek dyni. Najlepiej skonsultować to z lekarzem.

Pestki dyni to także przetwory – spożywanie ich może zwiększyć zdolność do kumulowania litu w organizmie, co może wywołać niepożądane skutki uboczne. Jeśli suplementujesz lit lub preparaty na bazie litu, zasięgnij porady lekarza.

Olej z pestek dyni

Olej z pestek dyni - zastosowanie

Wspomnieliśmy już o najważniejszych powodach zdrowotnych stosowania oleju tak bogatego w wielonienasycone kwasy tłuszczowe. Przypomnijmy je sobie.

– Olej z pestek dyni w kuchni

Jest niezrównany w kuchni jako dodatek do sałatek i zup ze względu na charakterystyczny orzechowy smak i zapach. Za jego ciemnozielony kolor odpowiadają barwniki chlorofilowe, których jest w nim ponad sześć razy więcej niż tych karotenoidowych.

Oleju nie powinno się smażyć, bo wysoka temperatura niszczy odżywcze substancje w nim zawarte. 

Oleju z pestek dyni używamy wyłącznie na zimno, jako dodatek do chleba, warzyw, białego sera, ugotowanych jajek, sałatek, surówek lub do bezpośredniego spożycia. W Austrii olej z pestek dyni podaje się wraz z tradycyjnym sernikiem wiedeńskim, można go też dodawać do lodów waniliowych.

– Olej z pestek dyni w kosmetyce

Można go wmasowywać w skórę, dzięki czemu pozostanie ona nawilżona, napięta, wygładzona. Olej z pestek dyni wspomaga walkę z trądzikiem i koi podrażnienia. Dodatkowo wpływa na regenerację, działa antycellulitowo, przeciwdziała rozstępom.

Stosowany na włosy może czynić je mocniejszymi i bardziej lśniącymi.

– Olej z pestek dyni na twarz

Jako bogate źródło skwalenu, który wpływa na prawidłowe funkcjonowanie skóry, olej pielęgnuje skórę dojrzałą i przesuszoną. Należy jednak zachować ostrożność, bo olej ma właściwości komadogenne.

– Olej z pestek dyni na pasożyty

Zawarte w oleju alkaloidy zwane kukurbitynami, uszkadzają układ nerwowy pasożytów przewodu pokarmowego. W ten sposób mogą spowodować usunięcie z organizmu tasiemca, glist lub owsików.

Jednocześnie olej z pestek dyni nie podrażnia błony śluzowej żołądka i jelit.

– Olej z pestek dyni na prostatę

Pestki dyni są szczególnie polecane w przypadku chorób prostaty, ale także wspomagająco w leczeniu cukrzycy, a nawet raka. Same nasiona to moc witamin (A, C, E) i przeciwutleniaczy. Olej z nasion zawiera substancje biologicznie aktywne o działaniu przeciwdrobnoustrojowym, działaniu przeciwwirusowym, cytotoksycznym i przeciwnowotworowym.

– Olej z pestek dyni na odchudzanie
Liczne badania wykazały, że stosowanie oleju z pestek dyni dzięki zawartości błonnika może poprawić metabolizm nagromadzonych tłuszczów. Z kolei skwalen w pestkach dyni pomaga m.in w odtłuszczaniu wątroby.

Jak działa olej z pestek dyni i na co pomaga?

Olej i jego właściwości to istotny element prowadzenia zdrowego trybu życia. Nienasycone kwasy tłuszczowe, które zawierają te oleje, to grupa tłuszczów niesyntetyzowanych w organizmie, a koniecznych do jego prawidłowego funkcjonowania. To dlatego muszą być dostarczane z pożywieniem.

Tłoczony na zimno olej z pestek dyni może poprawić płodność, pomóc w zapobieganiu miażdżycy, poprawić ciśnienie krwi, pomóc w chorobach serca, przyczynić się do wyregulowania poziomu cholesterolu. Ma przy tym niezwykle przyjemny smak, co sprawia, że warto go mieć pod ręką w kuchni.

Dlaczego warto stosować olej z pestek dyni?

Tłuszcze zawarte w pestkach dyni zaliczają się do pełnowartościowych tłuszczów roślinnych. Około 80% kwasów tłuszczowych to kwasy nienasycone, z czego 48% to kwasy wielonienasycone, niezbędne do budowy witaminy D, hormonów, a także ścianek komórkowych.

Olej z pestek dyni jest lekkostrawny, a to ze względu właśnie na kombinację kwasów tłuszczowych nienasyconych.

Warto go stosować z powodów, które wymieniliśmy w poprzednich akapitach. Niemniej jednak już sam skład oleju dyniowego robi wrażenie i zachęca do suplementacji: kwas linolowy i oleinowy (razem ok. 70-80%), 10-25% kwasu palmitynowego, do 2% innych kwasów tłuszczowych, witaminy: E, B1, B2, B6, dużą ilość witaminy A, C, D, beta-karoten, potas, selen i cynk oraz fitosterole, skwalen, fitosteryny, cytrulinę, kukurbitynę.

Olej z pestek dyni

Jak stosować olej z pestek dyni - dawkowanie

Ponieważ olej z pestek z dyni to naturalna substancja zaliczana do jednej z najzdrowszych, to jej stosowanie nie powinno wiązać się z żadnym nadmiernym ryzykiem. Warto używać oleju w zalecanych dawkach dziennych.

W przypadku osób dorosłych rekomenduje się spożycie 1 łyżeczki oleju 3 razy dziennie. Dzieciom można podawać taką samą ilość raz na dobę. Produkt należy spożywać na zimno, bez podgrzewania.

Pamiętajmy, by przechowywać go w ciemnym i suchym miejscu – najlepiej w ciemnej butelce. Temperatura przechowywania powinna być niższa niż 20 stopni Celsjusza. Ponieważ jest to produkt całkowicie naturalny, jego data ważności jest krótka.

Olej z pestek dyni zawiera dużo nienasyconych kwasów tłuszczowych, które szybko ulegają utlenianiu, czyli jełczeniu. Po otwarciu przechowujmy go w lodówce, starając się spożyć w ciągu 3 miesięcy.

Olej z pestek dyni - efekty stosowania

Warto podkreślić, że zdrowe tłuszcze są niezwykle ważne dla osób, które cierpią na chorobę hashimoto. Oliwa z pestek dyni wspiera ochronę przed depresją, wzmaga koncentrację. Ponadto pestki dyni zawierają błonnik, który przyśpiesza metabolizm i przeciwdziała powstawaniu zaparć. Tym samym skutecznie wspieramy utratę wagi.

Olej z pestek dyni to także redukcja cholesterolu i poprawa funkcjonowania układu sercowego, wsparcie w chorobach prostaty, a także w problemach z potencją.

Olej z pestek dyni można stosować zarówno na włosy, jak i na skórę. Pomaga spłycić zmarszczki, nawilża, jest dobry jako maseczka na twarz. To także skuteczny środek na łysienie, blizny, a także trądzik.

Można stosować go bezpośrednio na skórę twarzy lub uprzednio rozcieńczyć niewielką ilością wody.

Czy dzieci mogą pić olej z pestek dyni?

Nie każdy produkt naturalny może być stosowany przez dzieci, ale olej z nasion dyni to bezpieczna opcja. Ważne, by nie przekraczać jednej łyżeczki dziennie. Można ją podawać pociechom zaraz po przebudzeniu. Niekiedy intensywny smak orzechowy oleju może wywołać w dziecku mdłości, dlatego też można go złagodzić domieszką letniej herbaty.

Nie zapominajmy, że olej z pestek dyni dostarcza młodemu człowiekowi niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, usprawnia pamięć i zwiększa odporność organizmu. Mimo to warto przed podaniem oleju dyniowego dziecku zasięgnąć porady lekarza.

KATEGORIE

ZDROWA DIETA

ZDROWA DIETA

PRZEPISY

PRZEPISY

OLEJE

OLEJE

MIODY

MIODY

SUPERFOODS

SUPERFOODS

ZDROWA ŻYWNOŚĆ

ZDROWA ŻYWNOŚĆ

Zielares

Zielares

Zielares to portal o zdrowiu, urodzie, suplementach diety i aktywności fizycznej. Nasz Zespół Redakcyjny publikuje merytoryczne artykuły zgodne z wynikami nowych badań naukowych. W trosce o zdrowie naszych Czytelników stawiamy na rzetelne, pogłębione podejście do zdrowia i suplementacji. Piszemy w jasny i klarowny sposób, by dotrzeć do jak największej liczby osób zainteresowanych zdrowym trybem życia.

Czytaj także

Polecane dla Ciebie

Dowiedz się wszystkiego o miodzie lipowym - jego cennych właściwościach w przypadku przeziębienia i grypy, a także na stany zapalne, gorączkę, bezsenność i wrzody.
Miód akacjowy: remedium na odporność i skołatane nerwy? Dlaczego warto skorzystać z naturalnych właściwości miodu akacjowego?
Rukola - doskonale znana, jako dodatek do dań śródziemnomorskich może w niewiarygodny sposób wzmocnić organizm i usprawnić funkcjonowanie wielu narządów; sprawdź, jak!
Kalarepa jest warzywem, cenionym nie tylko za smak, ale również walory prozdrowotne. Wspiera układ odpornościowy, pomaga regulować perystaltykę jelit. Dowiedz się więcej.
Dowiedz się, jak wyregulować poziom cukru we krwi w przypadku hiperglikemii lub hipoglikemii i poznaj informacje, które pomogą Ci zmniejszyć ryzyko zachorowania na cukrzycę.